Ochtendstond

De weken blijven voorbijvliegen alsof ze een smash van Kim Clijsters zijn. Er is niks tegen te beginnen. Hoe zou het toch komen dat alles hier sneller lijkt te gaan ?
Op de evenaar is de snelheid van de omwenteling die de aarde rond zijn as maakt natuurlijk hoger. Misschien creëert dat een snellere tijd ? Of is het feit dat de dagen hier allen even lang zijn er de oorzaak van ? Zorgt de gelijkmatigheid der dagen voor dit gevoel van snelheid ?
Wij breken ons er hier het hoofd over maar kwamen nog niet tot een sluitend antwoord. Wie het weet mag het insturen en wint dan misschien wel een verblijf in onze logeerkamer !
Gisteren hebben we een beetje rondgetoerd met Henk, en zijn jeep. Het was de bedoeling om te gaan wandelen maar regen gooide roet in het eten. Toen ook nog eens een sterke wind kwam opzetten was het voor Lim genoeg geweest. ‘Gedaan ! Gedaan!’ riep ze, en het wandelen was afgelopen.

De wind maakt een einde aan een tochtje langs de kratermeren.

Deze week was er ook nog bezoek van de Belgische ambassade. Het moet de eerste keer geweest zijn dat een diplomaat helemaal uit Kampala kwam afgezakt om de projecten te bezoeken.
De vorige dagen waren we dan ook druk in de weer om de ingang van de demonstratieboerderij wat in te richten met stenen en planten. Het begint er al wat leuk uit te zien, en vanaf volgende week komt er zowaar een bewoner op de boerderij aan. Die zal vooral nachtwaker zijn, maar ook wat wieden en de kippen verzorgen. Na maanden van planten, plannen en vergaderen zal het perceel uiteindelijk een echte boerderij worden…
Lim heeft haar eigen schopje waarmee ze heel wat werk verzet… De man van de ambassade zag dat het goed was, en trakteerde ons op een diner in het sjiekste hotel van de stad…
Leuk is dat, behalve de ochtend nadien, als voor dag en dauw Lim alweer met luide trom, de dag inluidt.

Een jaar

Een jaar geleden omstreeks deze tijd werd druk afscheid genomen in België. Lim ging voor de laatste keer uit logeren, er werd gefeest met de talloze vrienden, ijzeren reiskoffers werden naar Brucargo gebracht in de hoop dat ze ooit in Uganda zouden aankomen.
Nu kijk ik terug op dat jaar met voldoening. De unieke ervaring om hier te zijn, nieuwe mensen te leren kennen, een ander land en cultuur te beginnen begrijpen, Lim te zien opgroeien in een eeuwige zomer, vogels en dieren te zien die bij ons enkel in de zoo te zien zijn, een landschap en een geschiedenis te ervaren waarover bij ons niet wordt gerept… in wezen zijn dit onbetaalbare weken, maanden die een mens onschatbaar verrijken.
En natuurlijk zijn er ook nadelen aan deze uitgebreide afwezigheid : de familie en vrienden op verre afstand, het verlies van een interessante job, het comfort van een ontwikkeld land met hopen cultuur en overvolle winkelrekken missen, het geruststellende ritme van de seizoenen niet voelen (hoewel regen hier ook niet ontbreekt de laatste tijd)…
Toch blijft dit verblijf voor mij een unieke ervaring die mijn blik op de wereld, en het leven, blijvend zullen kleuren.
Terzake nu : Lim doet het ook al een jaar uitstekend en begint stilaan af te tellen naar haar tweede verjaardag. Vandaag was er weer school en ze doet mee als een volleerde kleuter. Ze roept zelfs enthousiast naar de directrice ‘How are you ?’ wanneer ze aankomt op het schoolplein.
Deze uitroep werd niet geslaakt toen we eergisteren een respectabele slang tegen het lijf liepen.

een slang van het nare type

Het was eigenlijk de eerste keer dat we zo dicht (enkele meters) bij een slang kwamen. Het gaat om een Cobra, dus kun je dat beter ook niet teveel meemaken. Doorgaans zijn slangen even schuchter als wijzelf, maar onze beten zijn minder fataal doorgaans.
Nu ja, dat is leven in de tropen natuurlijk, die beesten zijn hier ook.
In ons dorp komen we merkwaardig weinig wilde beesten tegen. Waarschijnlijk is het hier te druk.
Morgen gaan we metselen in de botanische tuin. Jong geleerd is immers oud gedaan. Daarna volgt wellicht een uitgebreid bad…
Tot later…

Herfst

De nachten worden merkbaar kouder hier. In principe bestaan er geen seizoenen als herfst en winter hier, maar er zijn toch verschillen op te tekenen. Zo is het in december droog seizoen, en duidelijk warmer tijdens de nacht. Wij hebben dus geluk dat we ook voor Lim een dikke slaapzak meebrachten uit België deze zomer. Ook voor ons komt het donsdeken van pas. Bijna iedere dag regent het wel een uurtje of zo, en alles groeit als kool. Voor de middag is het altijd droog en dat komt goed uit want de kindjes op school spelen dan af en toe buiten.
Lim is vorige week uit de klas gezet wegens wangedrag. Ze wou niet blijven zitten op haar stoel. Evelyn, die met haar meegaat naar de school, speelde dan maar wat met haar in de speeltuin op de koer.
Deze week gaat het al veel beter, en ze heeft zelfs een bewonderaar : Junior genaamd.
Ze doet het goed en de universiteit lonkt binnen 16 jaar.
Vorige week was er op de lokale universiteit hier de plechtige proclamatie van afgestudeerden. Het was een leuke en interessante plechtigheid en nadien waren we uitgenodigd op het erf van Edith, Katleens collega, die ook haar Bachelor haalde. Tijdens ons bezoek werden twee geitjes geboren, dat compenseerde dan de ene geit die we net naar binnen hadden gewerkt.
Er zijn in de loop van de maand enkele nieuwe vrijwilligers aangekomen, dat is altijd leuk. Het was dan ook druk bij de film afgelopen vrijdag. Drie van hen werken vanaf nu mee in TBG (botanische tuin) en zullen een hele hulp zijn bij het in stand houden van de paden. Het is natuurlijk de bedoeling dat de lokale werknemers zoveel mogelijk zelf het heft in handen nemen, en dat wij hen enkel ondersteunen met advies en technische bijstand. (de weg is nog lang echter…)
In ieder geval ziet de tuin er mooi uit nu, en is alles in gereedheid om massa’s schoolkinderen en toeristen te ontvangen. Inkomsten uit hun bezoek zijn broodnodig om zelfbedruipend te kunnen worden. Ook de verkoop van kruiden moet dringend opgevoerd worden. Er zijn wat herstructureringen in het management gebeurd en vanaf oktober zou alles op volle kracht vooruit moeten gaan. Inmiddels zijn we al lang genoeg in Uganda om te weten wat dat betekent, maar er beweegt in ieder geval iets… Als u kruiden wenst, kunt u per kerende een bestelling bij ons plaatsen…
Tot later.

Sempaya

Een druk weekend ligt weer achter ons. Na de film van vrijdag moesten we al vroeg op (zoals steeds geen probleem omdat Lim er tegenwoordig sneller dan de haan bij is). We reden samen met Henk, de grootste fan van Lim, naar Semliki National Park.
De weg slingert zich over de flanken van de Rwenzori naar de andere kant van het gebergte. Een prachtige rit die een goed uitzicht geeft op de ‘Rift Floor’ en de meanderende rivier Semliki. Die vormt de grens met Congo. Het nationaal park grenst aan het legendarische Ituriwoud in onze ex-kolonie. De grootste attractie is echter de ‘hot spring’ van het gebied.

Sempaya Hot spring, Semliki NP

De bronnen zijn zo’n 100 graden Celsius, je kan er desgewenst dus een maaltijd in bereiden.
Wij kozen er echter voor om dat te doen op de camping waar we verbleven, op een houtvuur dat al de hele dag smeulde. We waren er alleen, en sliepen in een klein huisje aan de rand van het bos omringd door onophoudelijke bliksems en het prettig getsjirp van de krekels. Het was er veel warmer dan in Fort Portal, maar we waren dan ook zo’n 1000 meter lager gelegen.
Op zondag reden we dan terug naar Fort, om het afscheid van André te vieren die terug naar Nederland vertrekt deze week. Lim wilde ook mee aan het kampvuur, tot haar ogen bijna dichtvielen.
Morgen is het dan de grote dag, en gaan we naar school. Evelyn, onze vorige huishoudster is gepromoveerd tot nanny en zal meegaan om haar wat in de gaten te houden. De school het Banyatereza en wordt gerund door de zusters van de stad. Die hebben een goede naam en lijken ook goed personeel in dienst te hebben. Wordt ongetwijfeld vervolgd.

Snel

De tijd komt stilaan weer op zijn vertrouwde tempo, wat wil zeggen dat het weer razendsnel gaat hier. De dagen vliegen weer voorbij. We zijn alweer drie weken hier. bij Lim vervaagt stilaan de herinnering aan België. Het land wordt een soort containerbegrip voor alles (en iedereen) wat niet meer in de buurt is. Voor ons blijft er de herinnering aan een zeer geslaagde vakantie in eigen land…

bij de melkboer

Afgelopen weekend zijn we nog eens gaan wandelen aan de dichtsbijzijnde kratermeren. Op het fotoboek daarvan visueel verslag.
Na de middag hebben we nog eens gezwommen ,Lim is het niet verleerd en ze bleef maar liefst een half uur in het water.
Daags voordien was ik ingehuurd als tolk voor PROTOS, een Vlaamse ngo die rond water en sanitatie werkt. De bedoeling was dat ik het Engels van de Ugandezen vertaalde naar het (sappige) Frans van de uitgenodigde Congolezen. Op de dag zelf bleek dat zij allen het Swahili meester waren, waardoor zij vaak onderling in die taal converseerden. Bon , het was desalniettemin een interessante ervaring, en ik heb weer een stukje van Uganda gezien. Heel arm en heel mooi. Het was bovendien frappant hoe de Congolezen het landschap interpreteerden… Toen ik mijn bewondering uitsprak voor een vallei die we doorreden beaamde de man naast me dat. De schoonheid werd voor hem bepaald door het overvloedige eten dat er te vinden was, in casu, cassava (of maniok). Zo zie je maar dat zelfs de appreciatie van een landschap cultureel heel verschillend kan zijn.

Top

Gisteren zijn we op uitstap geweest naar een nog onontdekt kratermeer. Dat wil zeggen : door ons nog niet ontdekt.

Het ligt op een half uurtje rijden van Fort Portal, richting Kamwenge. Het begon te regenen toen we vertrokken, maar tegen onze gewoonte in zetten we toch door en toen we aankwamen was de zon er al weer bijna. Het meer ligt verscholen in een diepe krater en is enkel via een modderige weg te bereiken. Aan de oever staan enkele hutjes die je kunt huren wanneer je het hectische leven in Fort Portal wilt ontvluchten.

Rwenzori, mét zichtbaar sneeuw op de toppen

Er leidde een trap naar een steiger waaraan twee bootjes lagen. Wij vatten even het plan op om te gaan varen, toen een briesend nijlpaard ons op andere gedachten bracht. Het dier is de enige bewoner van het meer (naast de vissen wellicht) en komt op dagen dat de dorpelingen hun was doen naar de kant omdat het houdt van zeep… Er was vroeger nog een tweede nijlpaard, maar het dier is afgemaakt toen het zich te enthousiast op de groententuin van de omwonenden stortte. Zulk gedrag wordt hier niet getolereerd.

Vervolgens reden we door naar de ‘top of the world’ vanwaar je de  hele regio kunt overzien. De eigenaars zijn bezig hier een kampeerplaats te maken, mét sanitair en restaurant. Ook deze plek belooft dan weer een topbestemming te worden. Eigenlijk is de hele regio een toeristische trekpleister. Alleen vinden nog relatief weinig reizigers de weg naar Uganda, laat staan deze kant van het land.  Dat is jammer, omdat veel van die initiatieven hun opbrengst delen met de omwonenden. Die worden vaak tewerkgesteld in de zgn. community-campsites en kunnen zo wat geld bijeensparen voor hun gezin. Wij komen in ieder geval nog terug naar de Top of the World.
Trouwens : de aandachtige lezer had wellicht al gemerkt dat er een nieuwe pagina is toegevoegd, enkel en alleen met foto’s. Klik rechtsboven, onder Extra’s op FOTOALBUM…

Gorillas in the mist

Vandaag is het landschap gehuld in een dichte mist. Alle geluiden zijn gedempt en het doet zowaar kil aan wanneer we opstaan. Het regenseizoen lijkt, vroeger dan verwacht, te zijn begonnen. Er worden voor dit jaar hevige en langdurige regens voorspeld. Dat is geen goede zaak, omdat trop altijd teveel is.
Of teveel is trop.
De mistigheid is misschien een metafoor voor de uitzichtloosheid van de situatie in het land. Na een tijdje weg te zijn geweest is het des te confronterend om weer dagelijks berichten te lezen over corruptie, zinloos geweld en schrijnende gezondheidszorg. (Om maar een paar mistoestanden te noemen) Hoe de toekomst van dit land er moet uitzien weet geen mens, maar het staat vast dat de modale Ugandees nog enige tijd in relatieve armoede en onrecht zal moeten leven. Het is trouwens niet gezegd dat met een machtswissel -verkiezingen zijn in 2011 geloof ik- er veel verandering op komst is. Integendeel misschien. De huidige president heeft toch wel iets verwezenlijkt, zeker als je het vergelijkt met de modale Afrikaanse machthebber.

Mijn pessimisme is wellicht ingegeven door het boek dat ik traag maar zeker doorworstel : The state of Africa, van Meredith Martin. Hij besluit zijn werk over de post-koloniale gescchiedenis van het continent met de woorden : “fifty years after the beginning of the independence era, Africa’s prospects are bleaker than ever. . . . it is also the only region where life expectancy is falling” Jammer genoeg is dat heel waar. Het geeft te denken over het nut van 50 jaar ontwikkelingswerk…

Leuker nieuws, over de immer vrolijke en optimistische Lim, leest u later.

Terug

Deze avond, voor het donker nog, zijn we terug thuis gekomen. Het was een leuke en rustige rit, weinig vrachtwagens en zeer goed weer. We konden dus goed doorrijden, en nu vier uur stonden we voor onze poort. De nacht voordien sliepen we in het huis van Frans, die zelf met zijn vrouw Lut naar Rwanda was afgereisd. De taxichauffeur op de luchthaven had enig geduld moeten oefenen, want wij vertrokken met een uur vertraging en de immigratiedienst was ook niet echt vlug gisterenavond. Uiteindelijk waren we om half elf op onze tussentijdse bestemming in Kampala.
Maar goed, al bij al vlot terug thuis geraakt : Lim herkende onmiddelijk haar vriendinnetje en begon enthousiast te spelen. Wij sleepten ondertussen de koffers naar binnen en konden voor het eerst de nieuwe meeneempizzeria testen in het dorp.
Geslaagd.
We nemen vlug het vertrouwde ritme weer aan van vlug naar bed en vroeg weer op. SLaapwel.

Einde seizoen

Het eerste deel van ons verblijf hier in Uganda nadert zijn einde. Volgende week staan onze valiezen al gepakt om de odyssee naar België te maken. Hopelijk zomert het wat zodat de (temperatuur-)shock niet te groot is. Sowieso zal het voor Lim een hele aanpassing zijn in een land vol bleekhuiden. Om alles vlot te laten verlopen leerde ze al vlot ‘Muzungu, How are you”, “morning” en “good afternoon” zeggen. Ook “yes” en “no” zijn bekend. Kwestie van een beetje duidelijk te kunnen maken wat ze wilt.

Inmiddels is Eric de Prins alweer in Sint-Niklaas na twee leuke weken hier in Fort Portal en omgeving. De tijd gaat enorm snel hier. Benieuwd of onze lange vakantie in België ook zo vlug voorbij zal zijn. Voorlopig is het programma nog niet heel vol, maar dat zal wel vlug veranderen. We kijken er in ieder geval naar uit om eens terug in de beschaving te zijn.

Het zal aanpassen worden. Hier verloopt alles volgens een traag ritme. Zoals de zon. De avonden zijn vaak rustig en het wordt nooit laat. ’s ochtends komt uit de vallei het gezang van de Muedzin aandrijven. ALs voorbode van de vogels, die even later de dag inzetten. Dan volgt de zon, die steevast mooi weer brengt.  En voor je ‘t weet is de dag weer om. Een groot verschil dus met Europa waar altijd nog wel iets op het programma staat, en je altijd tijd te kort lijkt te hebben…

Terug van Rwanda. Het land maakt een ordelijke en welvarende indruk. Toch gaat onder deze indruk natuurlijk een groot trauma schuil, na de laatste genocide (1994). Het lijkt erop dat de regerende partij de touwtjes stevig in handen heeft en met zachte dwang de mensen tot samenleven dwingt. De geschiedenis zal uitwijzen of dit haalbaar is. Kigali doet op sommige momenten denken aan Genève, een wat bevreemdende indruk in het hartje van Afrika. Hoogtepunt is een uitstekende boekhandel, gerund door een Nederlander, waarlijk een unicum in deze streken. Dieptepunt is het Genocidememoriaal. Op treffende wijze wordt de massale slachtpartij op Tutsi en gematigde Hutu’s hier geïllustreerd. Een bezoek aan dit museum hoort in de categorie Buchenwald, Dachau thuis.

Om dit alles op gepaste wijze te verwerken hebben we de laatste nacht van onze trip doorgebracht op een eiland in Lake Bunyoni. Dit meer is het diepste van Oost-Afrika en de eilandjes die erin liggen zijn kleine oases van rust en vredigheid.Wij verbleven op Bunya Amagara community campsite (zie : www.lakebunyoni.net)

Vervolgens keerden we, na een rustige nacht, terug naar Fort Portal.